Ông Trump bất ngờ ‘quay xe’ ủng hộ láng giềng đạt thỏa thuận khủng với Trung Quốc
(Thị trường tài chính) - Tổng thống Mỹ Donald Trump đã thay đổi lập trường nhanh chóng khi công khai ủng hộ thỏa thuận thương mại Canada - Trung Quốc.
Thỏa thuận thuế quan Canada – Trung Quốc khiến ông Trump “quay ngoắt 180 độ”
Tổng thống Mỹ Donald Trump được yêu cầu phản hồi trước thông tin Thủ tướng Canada Mark Carney và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã đạt được một thỏa thuận thương mại.
“Ồ, như vậy cũng ổn. Đó là điều ông ấy (Thủ tướng Canada Mark Carney) nên làm”, ông Trump nói với các phóng viên tại Nhà Trắng hôm thứ Sáu (16/1). “Nếu có thể đạt được thỏa thuận với Trung Quốc thì nên làm như vậy”.
Video Tổng thống Mỹ Donald Trump phản ứng bất ngờ về thỏa thuận thương mại Canada - Trung Quốc ngày 16/1/2026 - Nguồn clip: Forbes Breaking News
Trước đó, cùng ngày, chính quyền của chính ông Trump lại đưa ra những thông điệp trái chiều về thỏa thuận này khi cho rằng Canada – quốc gia có đường biên giới dài nhất thế giới với Mỹ (8.891 km) có thể sẽ hối hận với quyết định đó.
“Tôi cho rằng điều này gây vấn đề cho Canada”, Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer nói với hãng tin CNBC sáng thứ Sáu. “Quả thật là có lý do vì sao chúng tôi không bán nhiều xe hơi Trung Quốc tại Mỹ. Đó là vì chúng tôi áp thuế để bảo vệ công nhân ngành ô tô Mỹ và người Mỹ khỏi các loại xe đó”.
Phát biểu tại Câu lạc bộ Kinh tế Detroit trong tuần này, ông Trump tái khẳng định mong muốn các hãng ô tô Trung Quốc xây dựng nhà máy tại Mỹ.
“Nếu họ muốn vào đây xây nhà máy, tuyển dụng bạn, bạn bè và hàng xóm của bạn thì điều đó rất tuyệt, tôi rất thích. Hãy để Trung Quốc vào”, ông chủ Nhà Trắng nói.
Chuyện gì đã xảy ra?
Thủ tướng Carney Mark Carney đã tới Bắc Kinh trong tuần này nhằm giúp hâm nóng lại quan hệ song phương Canada – Trung Quốc và đạt được cái mà ông gọi là một thỏa thuận thương mại “sơ bộ nhưng mang tính bước ngoặt”, nhằm chấm dứt cuộc chiến thuế quan giữa hai nước.
Thỏa thuận tập trung vào sự đánh đổi giữa nông nghiệp và xe điện. Theo đó, Canada sẽ cho phép tối đa 49.000 xe điện (EV) của Trung Quốc vào thị trường quốc gia láng giềng với Mỹ này mỗi năm với mức thuế 6,1%.
Con số này giảm mạnh so với mức thuế 100% hiện nay do Chính phủ của cựu Thủ tướng Canada Justin Trudeau áp đặt vào năm 2024, sau các biện pháp trừng phạt tương tự của Mỹ.
Đổi lại, Trung Quốc sẽ cắt giảm mạnh hoặc xóa bỏ thuế đối với một số mặt hàng nông sản xuất khẩu chủ lực của Canada.
Ông Carney mô tả thỏa thuận này là bước khởi đầu cho một quan hệ đối tác chiến lược rộng hơn, bao gồm mở rộng du lịch, tăng cường giao lưu văn hóa và cam kết từ phía Trung Quốc cho phép công dân Canada được miễn thị thực.
Những thay đổi này đặc biệt có ý nghĩa đối với ngành nông nghiệp Canada. Theo ông Carney, Trung Quốc dự kiến sẽ giảm thuế đối với hạt cải dầu của Canada xuống còn 15% từ mức cao nhất lên tới 84% trước đây, có hiệu lực từ ngày 1/3 và gọi đây là “tiến bộ to lớn”.
Các mức thuế “chống phân biệt đối xử” của Trung Quốc đối với bột hạt cải dầu, tôm hùm, cua và đậu Hà Lan của Canada sẽ được dỡ bỏ từ tháng 3 cho tới ít nhất là hết năm nay, dù dầu hạt cải dầu (dầu canola) vẫn chịu mức thuế 100%.
Thỏa thuận này mở lại cánh cửa vào một trong những thị trường xuất khẩu quan trọng nhất của Canada, trong bối cảnh Trung Quốc là khách hàng mua hạt cải dầu lớn thứ hai của nước này sau Mỹ, đồng thời là thị trường đậu Hà Lan lớn nhất thế giới.
Ở chiều ngược lại, Ottawa sẽ mở một không gian hạn chế cho xe điện Trung Quốc tại thị trường Canada. Ông Carney cho biết một nửa số xe nhập khẩu sẽ có giá dưới 35.000 USD vào năm 2030 nhằm cải thiện khả năng chi trả, đồng thời nhấn mạnh hạn ngạch 49.000 xe gần tương đương mức trước khi áp thuế, chỉ chiếm chưa tới 3% thị trường ô tô nội địa.
Động thái này đã khiến giới lãnh đạo chính trị Canada chia rẽ, khi Thủ hiến tỉnh Ontario Doug Ford cảnh báo về rủi ro đối với người lao động Canada, trong khi Thủ hiến tỉnh Saskatchewan Scott Moe lại ca ngợi đây là một thắng lợi cho các nhà xuất khẩu.
Theo CTV News
