Phát hiện mỏ ngọc khổng lồ dưới lòng núi khô hạn, hé lộ ‘kho báu’ địa chất trải dài 1.300km
(Thị trường tài chính) - Đây là mỏ ngọc bích Nephrite đen đậm có quy mô lớn, nằm trên vành đai ngọc dài 1.300km chạy dọc lưu vực Tarim phía Nam.
Dưới lớp đồi khô cằn của dãy Altun ở phía Nam Tân Cương, một nhóm địa chất học do nhà ngọc học Ting Fang thuộc Đại học Khoa học Địa chất Trung Quốc dẫn dắt đã xác định được mỏ Margou.
Khác với những viên ngọc đã bị phong hóa, bào mòn rồi theo dòng nước trôi xuống sông, ngọc tại Margou tồn tại dưới dạng các khối nguyên sinh gắn chặt trong đá mẹ. Toàn khối có sắc đen đồng nhất, bề mặt mịn như sơn mài, đôi khi ánh lên những tia lấp lánh nhẹ nhờ các hạt kim loại cực nhỏ bắt sáng.
Thân quặng chính có bề dày từ 0,9m đến 4m, kéo dài khoảng 24m, nằm kẹp giữa lớp đá cẩm thạch dolomit cổ và khối granite xâm nhập trẻ hơn. Ngọc hình thành khi các dịch thể magma nóng giàu nguyên tố hòa tan thấm chậm và bền bỉ vào các lớp carbonate dưới áp suất cao. Quá trình này tạo ra cấu trúc vi mô đan xen chặt chẽ, giúp ngọc đạt độ cứng xấp xỉ 6 theo thang Mohs và sở hữu độ dẻo dai đặc biệt.
Theo bà Ting Fang, sắc đen và đen pha lục lam đặc trưng của ngọc Margou bắt nguồn từ hàm lượng sắt cao, với FeO chiếm khoảng từ 0,08% đến 6,29% trọng lượng. Các phép đo trên mẫu đá tổng thể cho thấy lượng sắt đủ lớn để làm sẫm màu khoáng vật amphibole, trong khi crom và niken chỉ hiện diện ở mức thấp và than chì gần như không đáng kể.
Thông qua loạt kỹ thuật phân tích hiện đại như kính hiển vi siêu sâu dựng ảnh 3D, kính hiển vi phân cực, đầu dò điện tử và huỳnh quang tia X, nhóm nghiên cứu xác định quặng Margou mang dấu vân tay địa hóa riêng biệt. Đặc trưng nổi bật là hàm lượng nguyên tố đất hiếm thấp và dị thường Europium âm.
Việc xếp mỏ Margou vào nhóm ngọc bích hình thành theo cơ chế biến chất skarn, tức nhóm ngọc nghèo crom, đóng vai trò then chốt trong việc phân biệt loại ngọc này với ngọc đen serpentinite phổ biến hơn trên thị trường. Đặc điểm đó không chỉ cho thấy sự tương đồng với các dòng ngọc danh tiếng từ Alamas hay Yinggelike, mà còn khẳng định tiềm năng lớn của Margou như một nguồn nguyên liệu quý cho chế tác tượng, hạt chuỗi và ấn chương cao cấp.
Phát hiện này đồng thời hỗ trợ giới khảo cổ truy nguyên chính xác nguồn gốc của nhiều cổ vật, gắn chúng với vành đai ngọc kéo dài từ Tây Côn Luân qua Thả Mạt đến Tianyu. Cấu trúc vi mô bền bỉ cho thấy ngọc bích đen Margou đã phát triển qua nhiều giai đoạn, khi vật chất mới liên tục được bồi đắp trong quá trình dịch thể lưu thông trong đá, tạo nên một kho báu thiên nhiên độc nhất vô nhị tại Tân Cương.
Theo Earth
