Hàng loạt lãnh đạo Ngân hàng Trung ương bất ngờ ký tuyên bố chung 'bảo vệ' Chủ tịch Fed, thị trường toàn cầu nín thở

Trước nguy cơ Fed có thể phải đối mặt với các cáo buộc hình sự, nhiều Ngân hàng Trung ương, trong đó có Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) và Ngân hàng Trung ương Anh (BoE), tuyên bố họ “hoàn toàn đoàn kết” với Fed và Chủ tịch Powell.

Bản thân ông Powell cũng đã thể hiện lập trường cứng rắn hơn trong những ngày gần đây, cáo buộc Tổng thống Donald Trump tìm cách giành quyền kiểm soát chính sách tiền tệ, sau nhiều tháng phàn nàn rằng lãi suất hiện nay đang quá cao.

“Độc lập của các Ngân hàng Trung ương là nền tảng của sự ổn định về giá cả, tài chính và kinh tế, nhằm phục vụ lợi ích của người dân mà chúng tôi đại diện. Vì vậy, việc bảo vệ sự độc lập đó là vô cùng quan trọng, trên cơ sở tôn trọng đầy đủ pháp quyền và trách nhiệm giải trình trong khuôn khổ Dân chủ”, các Thống đốc Ngân hàng Trung ương nhấn mạnh trong tuyên bố chung đưa ra hôm 13/1.

Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell

Phản ứng phối hợp này cho thấy mối lo ngại ngày càng gia tăng rằng quyền tự chủ về tiền tệ của Ngân hàng Trung ương quan trọng nhất thế giới đang bị xói mòn một cách có chủ đích. Thông thường, những hành động tập thể như vậy chỉ xuất hiện trong các cuộc khủng hoảng toàn cầu, chẳng hạn như khủng hoảng tài chính năm 2008 hay đại dịch Covid-19, chứ hiếm khi nhằm bảo vệ một cá nhân lãnh đạo Ngân hàng Trung ương .

Những Thống đốc Ngân hàng Trung ương ký tên trong tuyên bố gồm:

- Christine Lagarde, Chủ tịch Ngân hàng Trung ương châu Âu, đại diện Hội đồng Thống đốc ECB

- Andrew Bailey, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Anh

- Erik Thedeén, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Thụy Điển (Sveriges Riksbank)

- Christian Kettel Thomsen, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Đan Mạch Christian

- Martin Schlegel, Chủ tịch Ngân hàng Quốc gia Thụy Sĩ

- Michele Bullock, Thống đốc Ngân hàng Dự trữ Úc

- Tiff Macklem, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Canada

- Chang Yong Rhee, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc

- Gabriel Galipolo, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Brazil

- François Villeroy de Galhau, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS)

- Pablo Hernández de Cos, Tổng Giám đốc Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS)

Theo thông tin, Bộ Tư pháp Mỹ đã gửi trát hầu tòa tới Fed, đe dọa khả năng truy tố hình sự. Ông Powell cho biết động thái này liên quan đến phần điều trần trước Quốc hội hồi tháng 6 của ông về việc cải tạo trụ sở Fed.

Ngay cả trước tuyên bố chung, vai trò của Fed và đồng USD như những trụ cột của hệ thống tài chính toàn cầu cũng đã khiến nhiều lãnh đạo Ngân hàng Trung ương lên tiếng.

Thống đốc Ngân hàng Trung ương Canada Tiff Macklem hôm thứ Hai (12/1) tuyên bố “hoàn toàn ủng hộ” ông Powell, khẳng định ông “thể hiện những giá trị cao nhất của tinh thần phục vụ công chúng”. “Chủ tịch Powell đang làm rất tốt nhiệm vụ của mình trong những hoàn cảnh khó khăn, dẫn dắt Fed đưa ra các quyết định chính sách tiền tệ dựa trên bằng chứng, chứ không phải chính trị”, ông Macklem viết trong email.

Nhiều lãnh đạo Ngân hàng Trung ương khác, trong đó có Chủ tịch ECB Christine Lagarde, cũng liên tục nhấn mạnh tầm quan trọng của tính độc lập trong chính sách tiền tệ, đồng thời bảo vệ và ca ngợi ông Powell.

Chủ tịch Bundesbank (Ngân hàng Trung ương Đức) Joachim Nagel trong tuần này gọi sự độc lập của Ngân hàng Trung ương là “điều kiện tiên quyết cho ổn định giá cả và là một tài sản quý giá”. “Trong bối cảnh đó, những diễn biến mới nhất tại Mỹ liên quan đến Chủ tịch Fed là điều đáng lo ngại”, ông nói.

Tổng thống Donald Trump nhiều lần kêu gọi Fed cắt giảm mạnh lãi suất, cho rằng Ngân hàng Trung ương nên hành động để cải thiện khả năng chi trả nhà ở và giảm chi phí vay nợ của Chính phủ. Trong cuộc phỏng vấn với NBC News mới đây, ông Trump phủ nhận việc biết về cuộc điều tra của Bộ Tư pháp đối với Fed.

Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết Tổng thống không ra lệnh tiến hành cuộc điều tra này, đồng thời bảo vệ quyền của ông trong việc chỉ trích Ngân hàng Trung ương.