Thời kỳ dân số vàng của Việt Nam sắp kết thúc
(Thị trường tài chính) - So với dự báo đưa ra năm 2019, mốc kết thúc thời kỳ dân số vàng đã được điều chỉnh sớm hơn 3 năm.
Thời kỳ cơ cấu dân số vàng của Việt Nam được dự báo sẽ khép lại vào năm 2036, mở ra giai đoạn dân số già và siêu già với tốc độ gia tăng nhanh của nhóm dân số cao tuổi.
Thông tin trên được Cục Thống kê (Bộ Tài chính) công bố tại Hội thảo công bố các kết quả nghiên cứu chuyên sâu xây dựng từ kết quả Điều tra dân số và nhà ở giữa kỳ cùng Điều tra, thu thập thông tin thực trạng kinh tế - xã hội của 53 dân tộc thiểu số, diễn ra ngày 23/12 tại Hà Nội.
Hội thảo đã giới thiệu 3 báo cáo nghiên cứu quan trọng, phản ánh những vấn đề then chốt liên quan đến nghèo đa chiều trẻ em dân tộc thiểu số, xu hướng di cư nội địa và triển vọng dân số Việt Nam trong dài hạn. Các kết quả nghiên cứu này được đánh giá là nguồn bằng chứng khoa học có giá trị, phục vụ công tác hoạch định và điều chỉnh chính sách trong thời gian tới.
Báo cáo đưa ra ba kịch bản về mức sinh gồm thấp, trung bình và cao. Theo đó, quy mô dân số Việt Nam trong từng kịch bản dự kiến sẽ tăng lần lượt 2,5%, 12,7% và 17,0%, tương ứng đạt 103,9 triệu người, 114,2 triệu người và 118,5 triệu người.
Báo cáo cũng nhấn mạnh, thời kỳ cơ cấu dân số vàng dự kiến kết thúc vào năm 2036, sau đó Việt Nam sẽ bước sang giai đoạn dân số già và siêu già với sự gia tăng nhanh của nhóm dân số cao tuổi. Như vậy, so với dự báo năm 2019, thời kỳ dân số vàng kết thúc sớm hơn 3 năm.
Theo bà Nguyễn Thị Ngọc, Phó Cục trưởng Cục Thống kê, trong khoảng một thập kỷ tới, việc tận dụng hiệu quả lợi thế của cơ cấu dân số vàng có ý nghĩa then chốt đối với tăng trưởng kinh tế cũng như năng lực cạnh tranh của quốc gia.
Bà Ngọc cho rằng cần ưu tiên đầu tư mạnh mẽ cho phát triển kỹ năng của lực lượng lao động, đặc biệt là kỹ năng số, kỹ năng nghề và năng lực thích ứng với công nghệ. Song song với đó là cải thiện điều kiện việc làm, xây dựng môi trường lao động an toàn và linh hoạt nhằm giữ chân, phát huy tối đa lực lượng lao động trẻ, qua đó nâng cao sức chống chịu của nền kinh tế.
Tại Hội thảo, Cục Thống kê cũng cung cấp báo cáo "Những khác biệt về đặc trưng kinh tế - xã hội và nghèo đa chiều trẻ em trong cộng đồng các dân tộc Việt Nam". Qua đó đưa ra bức tranh toàn diện về điều kiện sống và khả năng tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản của trẻ em dân tộc thiểu số. Phân tích cho thấy mức độ nghèo đa chiều có sự khác biệt đáng kể giữa các nhóm dân tộc và vùng địa lý.
Bên cạnh đó, báo cáo “Di cư nội địa Việt Nam giai đoạn 2009 - 2024” tập trung phân tích xu hướng, quy mô và động lực của di cư nội địa trong 15 năm qua. Kết quả cho thấy quy mô di cư nội địa có xu hướng giảm rõ rệt, từ khoảng 6,4 triệu người giai đoạn 2014 - 2019 xuống còn 3,8 triệu người giai đoạn 2019 - 2024.
Di cư thành thị - thành thị chiếm trên 70%, cho thấy phần lớn người di cư tiếp tục lựa chọn các đô thị làm điểm đến. Đồng thời, xu hướng di chuyển ở khoảng cách ngắn ngày càng phổ biến, phản ánh nhu cầu ổn định nơi cư trú và giảm chi phí di chuyển.
