Lần đầu tiên trong thế kỷ 21: Nghi vấn Fed bán đô để mua yên, USD đối diện ‘cú sốc tâm lý’ mới?
(Thị trường tài chính) - Đồng USD suy yếu so với hầu hết các đồng tiền chủ chốt trong phiên đầu tuần, khi giới đầu tư tranh luận về khả năng Mỹ có thể tham gia các biện pháp can thiệp tỷ giá tại Nhật Bản, qua đó làm xấu thêm tâm lý đối với đồng tiền dự trữ toàn cầu.
Tại châu Á, đồng yên Nhật tăng khoảng 1% so với USD, trong bối cảnh đồn đoán gia tăng rằng chính phủ Nhật Bản có thể đang chuẩn bị hành động để hỗ trợ đồng nội tệ đang chịu áp lực mạnh, thậm chí có khả năng có sự phối hợp từ phía Mỹ. Chỉ số đo sức mạnh đồng USD giảm 0,4%, nối dài mức giảm 1,6% của tuần trước.
Đối với nhiều nhà quan sát thị trường tiền tệ, tín hiệu Mỹ ủng hộ việc nâng giá đồng yên đã làm sống lại tranh luận về khả năng hình thành một cơ chế can thiệp tỷ giá phối hợp, nhằm điều chỉnh USD yếu đi so với các đối tác thương mại lớn. Theo quan điểm này, một thỏa thuận như vậy sẽ giúp hàng xuất khẩu Mỹ tăng sức cạnh tranh trước các đối thủ như Trung Quốc và Nhật Bản.
“Nếu Cục Dự trữ Liên bang New York quyết định tham gia, đà tăng của đồng yên sẽ được khuếch đại, không chỉ mang tính biểu tượng”, Gareth Berry, chiến lược gia tại Macquarie Group, nhận định. “Nhật Bản có nhiều USD để bán, nhưng Fed New York thì có nguồn lực gần như vô hạn. Điều đó cũng sẽ được hiểu là tín hiệu cho thấy ông Trump mong muốn một đồng USD yếu hơn trên diện rộng”.
Những đồn đoán này bùng lên từ cuối tuần trước, khi giới giao dịch tiết lộ Fed New York đã liên hệ với các tổ chức tài chính để thăm dò về tỷ giá yên. Phố Wall coi đây là động thái chuẩn bị nền tảng cho khả năng Nhật Bản can thiệp thị trường, với sự hỗ trợ từ phía Mỹ.
Can thiệp phối hợp nhằm nâng giá đồng yên là điều hiếm gặp. Trong lịch sử, chỉ có một số trường hợp đáng chú ý, như năm 1998 và Thỏa thuận Plaza năm 1985 giữa Mỹ, Pháp, Nhật Bản, Anh và Tây Đức, với mục tiêu làm suy yếu đồng USD.
Đầu năm ngoái, giới phân tích từng bàn luận về khả năng xuất hiện một “Thỏa thuận Mar a Lago”, xuất phát từ một nghiên cứu của Stephen Miran, khi đó là kinh tế gia trong chính quyền Trump và hiện là thành viên Hội đồng Thống đốc Fed, trong đó đề xuất chủ động làm suy yếu USD.
“Khi Bộ Tài chính Mỹ bắt đầu gọi điện, đó thường là dấu hiệu cho thấy câu chuyện đã vượt khỏi khuôn khổ biến động tiền tệ thông thường”, Anthony Doyle, chiến lược gia đầu tư trưởng tại Pinnacle Investment Management, nhận xét. “Nguy cơ hành động phối hợp sẽ hạn chế dư địa tăng của cặp USD yên và khiến chiến lược đặt cược vào USD trở nên mong manh hơn”.
Tuần trước đánh dấu giai đoạn tồi tệ nhất của USD kể từ tháng 5/2025, trong bối cảnh chính sách khó lường của Mỹ làm rung lắc thị trường tài chính. Tổng thống Donald Trump đe dọa áp thuế với châu Âu liên quan đến vấn đề Greenland nhưng sau đó bất ngờ rút lại. Đến thứ Bảy, ông tiếp tục cảnh báo áp thuế 100% lên Canada nếu nước này đạt thỏa thuận thương mại với Trung Quốc.
Bên cạnh đó, những lo ngại xoay quanh tính độc lập của Fed và kỳ vọng rằng người kế nhiệm Chủ tịch Jerome Powell có thể chịu ảnh hưởng từ ông Trump để nhanh chóng hạ lãi suất cũng đang tạo sức ép lên USD. Chỉ số USD của Bloomberg đã giảm hơn 9% kể từ đầu năm ngoái.
Theo Mark Cranfield, chiến lược gia của Markets Live, đồng euro đang hướng tới vùng 1,19, với triển vọng chạm mức cao nhất trong 4 năm khi động lực suy yếu của USD ngày càng rõ nét.
Trên các thị trường khác, giá vàng lần đầu tiên vượt mốc 5.000 USD/ounce. Kim loại quý đang trải qua một đợt tăng kỷ lục, khi rủi ro địa chính trị gia tăng thúc đẩy xu hướng “thoái lui khỏi tiền pháp định”, khiến nhà đầu tư tìm đến tài sản trú ẩn.
Tại châu Á, nhiều đồng tiền tăng lên các mức đáng chú ý, với đô la Singapore (SGD) lên cao nhất kể từ năm 2014, ringgit Malaysia mạnh nhất kể từ năm 2018 so với USD. Đồng won Hàn Quốc bật tăng hơn 1%, sau khi đầu tháng này Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent có phát biểu hiếm hoi ủng hộ đồng tiền này.
Dù vậy, vẫn tồn tại tranh luận về việc chính quyền Trump có thực sự theo đuổi một đồng USD yếu hay không. Ông Bessent từng khẳng định Mỹ tiếp tục duy trì chính sách “đồng USD mạnh” và bác bỏ lo ngại về vị thế tiền tệ dự trữ toàn cầu của đồng bạc xanh.
Tuy nhiên, theo Daniel Baeza, Phó Chủ tịch cấp cao tại Frontclear, bất kỳ tín hiệu nào về hành động phối hợp cũng có thể gây tổn hại tới tâm lý thị trường đối với USD.
“Tín hiệu lớn nhất nằm ở sự phối hợp chính sách”, ông nói. “Nếu thị trường hiểu điều đó là sự sẵn sàng chấp nhận điều kiện USD toàn cầu nới lỏng hơn, đặc biệt khi đi kèm với phản ứng mềm mỏng từ Fed, áp lực giảm giá ngắn hạn của USD có thể tiếp tục gia tăng”.
