‘Sổ trắng’, ‘sổ xanh’ chính thức được xem xét đủ điều kiện cấp sổ đỏ

Theo Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường),trên địa bàn TP.HCM hiện vẫn tồn tại nhiều loại giấy tờ về quyền sử dụng đất docơ quan nhà nước cấp từ những năm 1990, thường được người dân gọi bằng tênkhông chính thức như “sổ trắng”, “sổ xanh”, cùng với các quyết định giao đất,chứng nhận quyền sử dụng đất. Đây là những giấy tờ được ban hành trong giai đoạntừ năm 1993 đến 1997, song không đúng mẫu giấy chứng nhận theo quy định thốngnhất sau này của pháp luật đất đai và nhà ở.

Chính sự khác biệt về hình thức này đã khiến không ít hộ giađình, cá nhân gặp khó khăn khi thực hiện thủ tục cấp đổi sang Giấy chứng nhậnquyền sử dụng đất (sổ đỏ). Nhiều hồ sơ bị “treo” trong thời gian dài do thiếucơ sở pháp lý rõ ràng để công nhận các loại giấy tờ cũ.

Làm rõ bối cảnh pháp lý, Cục Quản lý đất đai cho biết Luật Đấtđai năm 1993 có hiệu lực từ ngày 15/10/1993. Trong giai đoạn từ thời điểm này đếntrước ngày 16/3/1998 – khi Thông tư số 346 của Tổng cục Địa chính bắt đầu có hiệulực – việc đăng ký đất đai và cấp giấy chứng nhận vẫn được thực hiện theo Quyếtđịnh số 201 ngày 14/7/1989 và Thông tư số 302 ngày 28/10/1989 của cơ quan quảnlý đất đai thời kỳ đó.

Đáng chú ý, Quyết định số 201 đã quy định cụ thể về mẫu Giấychứng nhận quyền sử dụng đất. Dù văn bản này hết hiệu lực từ năm 2000, nhưngtheo công bố của Tổng cục Địa chính, các quy định liên quan đến mẫu giấy chứngnhận vẫn tiếp tục được áp dụng trong giai đoạn chuyển tiếp. Do vậy, những giấytờ về đất đai được cấp trong thời gian 1993–1997 như “sổ trắng”, “sổ xanh” hayquyết định giao đất không bị xếp vào nhóm giấy tờ không hợp lệ theo quy định hiệnhành.

Cơ sở pháp lý quan trọng nhất trong hướng dẫn lần này đến từNghị quyết số 254/2025/QH15, được Quốc hội thông qua ngày 11/12/2025, về việctháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tổ chức thi hành Luật Đất đai. Nghị quyết nêurõ, hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất ổn định, có Giấy chứng nhận quyền sửdụng đất tạm thời do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp từ ngày 15/10/1993 trởvề sau, sẽ được xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tàisản gắn liền với đất theo quy định.

Cục Quản lý đất đai khẳng định, các giấy chứng nhận, quyết địnhchứng nhận quyền sử dụng đất, giấy giao đất do UBND TP.HCM, Ban Quản lý đất đaitrực thuộc UBND thành phố hoặc UBND quận, huyện cấp trong giai đoạn nêu trên đềuđược ban hành đúng thẩm quyền. Vì vậy, dù không đúng mẫu thống nhất sau này,người sử dụng đất vẫn có đầy đủ cơ sở pháp lý để thực hiện thủ tục cấp sổ đỏtheo quy định mới.

Với hướng dẫn cụ thể này, những hộ gia đình, cá nhân đang sửdụng đất ổn định, có “sổ trắng”, “sổ xanh” hoặc giấy tờ tương đương được cấptrong giai đoạn 1993–1997 sẽ có hành lang pháp lý rõ ràng hơn khi hoàn thiện hồsơ đất đai. Giới chuyên môn đánh giá, đây là bước tháo gỡ đáng kể, không chỉgiúp giảm áp lực tồn đọng hồ sơ mà còn góp phần ổn định trật tự quản lý đấtđai, nhất là tại các đô thị lớn như TP.HCM – nơi còn nhiều trường hợp bị “mắc kẹt”suốt nhiều năm chỉ vì khác mẫu giấy tờ.